Kennisplatform netcongestie

De provincie Utrecht werkt samen met partners aan oplossingen voor netcongestie. Met netbeheerders en andere overheden werken wij aan het uitbreiden en verzwaren van het elektriciteitsnet. Daarnaast onderzoeken wij manieren om de impact van netcongestie te verminderen. Dat leidt tot inzichten en adviezen voor het beter benutten van het huidige elektriciteitsnet en een slimmer energiesysteem. Op dit kennisplatform netcongestie van de provincie Utrecht vindt u relevante kennis over netcongestie en slimme oplossingen om het bestaande net netbewust te gebruiken.

Wilt u op de hoogte blijven van het laatste nieuws over netcongestie en de energietransitie in de provincie Utrecht? Abonneer u dan op onze nieuwsservice. 
Aanmelden voor de nieuwsservice

Nieuw op het kennisplatform

Op dit kennisplatform krijgt u inzicht in de ontwikkelingen rondom netcongestie in de provincie Utrecht. U vindt hier informatie, adviezen, richtlijnen en maatregelen die de provincie samen met partners ontwikkelt.

Meer documenten

Inzichten uit de werkplaats netcongestie

In de werkplaats netcongestie werken overheden, bedrijven en netbeheerders samen aan oplossingen voor netcongestie. De inzichten vanuit die werkplaatsen zijn hieronder terug te vinden. 

Oplossingen voor netcongestie in de praktijk

Hoe gaan organisaties binnen provincie Utrecht om met de uitdagingen rondom netcongestie en slimmer energiegebruik? Hieronder vindt u verhalen uit de praktijk.

Handige links

Klik hier door naar landelijke platformen met informatie over netcongestie en gerelateerde onderwerpen. 

Veelgestelde vragen over netcongestie

Wat is netcongestie? 

Doordat we steeds meer elektriciteit verbruiken en terugleveren zit het elektriciteitsnet op steeds meer plekken vol. Er is niet genoeg ruimte om alle gewenste elektriciteit over het net te transporteren en er ontstaat er file op het net. Deze file op het elektriciteitsnet noemen we netcongestie.   

Waarom is netcongestie een probleem voor Nederland? 

Door netcongestie is er minder ruimte op het net voor nieuwe of verzwaarde aansluitingen. Het vertraagt projecten zoals woningbouw en bedrijven. Bedrijven en (woning)bouwprojecten kunnen soms niet starten of uitbreiden. Ze moeten wachten op netcapaciteit of extra maatregelen nemen. Ook kan netcongestie de energietransitie vertragen, omdat duurzame initiatieven niet kunnen aansluiten. 

Wat betekent netcongestie voor gemeenten? 

Netcongestie heeft als gevolg dat, als een gemeente een aanvraag doet voor een nieuwe aansluiting of extra transportvermogen, er geen of beperkte capaciteit beschikbaar is. De aanvraag komt dan op de wachtlijst. Zodra er capaciteit beschikbaar komt wordt deze ruimte toegewezen, op volgorde van de wachtlijst binnen de kaders van maatschappelijk prioriteren. 

Wat zijn oplossingen voor netcongestie?

Capaciteit kan beschikbaar komen met behulp van bijvoorbeeld congestiemanagement, of door het uitvoeren van netverzwaringen. Congestiemanagement helpt om minder stroom te gebruiken of stroom beter te verdelen over de dag. Daarnaast wordt er gezamenlijk gewerkt aan verschillende versnellingsmaatregelen. Dit pakken de netbeheerders op met ministeries, provincies en gemeenten.

Wat is de rol van Stedin? 

Als regionale netbeheerder in de provincie Utrecht is Stedin verantwoordelijk voor het transport van het hoogspanningsnet naar het midden – en laagspanningsnet. Via het laagspanningsnet komt de elektriciteit bij bedrijven en woningen.  

Wat is de rol van provincie Utrecht? 

De provincie Utrecht geeft uitgangspunten voor de keuzes van energiebronnen in de toekomst en maakt de plek waar deze komen mede mogelijk. Samen met o.a. de gemeenten en het Rijk zorgt de provincie voor de ruimtelijke aanpak om het energienet uit te breiden. Daarnaast helpt de provincie bedrijven en organisaties met slimme oplossingen voor het volle energienet en minder energieverbruik, met subsidies, onderzoek en het stimuleren van energiezuinige nieuwbouw en renovatie via nieuwe regels en afspraken.

Wat is de status van netcongestie in mijn regio? 

Op de websites van netbeheerders vindt u de actuele status van het stroomnet in jouw gebied. Stedin is de netbeheerder in provincie Utrecht. Via de stroomnetchecker van Stedin checkt u of eventuele netcongestie in jouw regio invloed heeft op jouw plannen om te verhuizen, verbouwen of te verduurzamen. Bedrijven en grootverbruikers kunnen de congestiechecker gebruiken.

Wie krijgt er voorrang voor een elektriciteitsaansluiting bij netcongestie? 

Bij netcongestie kunnen bepaalde groepen voorrang krijgen op de wachtlijst voor een elektriciteitsaansluiting. Dit zijn drie groepen: congestieverzachters (zoals energieopslag), veiligheid (zoals politie en zorg) en basisbehoeften (zoals wonen en onderwijs). Lees hier hoe het precies werkt met voorrang krijgen op een aansluiting. 

Wat merken inwoners van provincie Utrecht van netcongestie? 

Vanaf 1 juli 2026 komen inwoners op een wachtlijst als zij thuis een zwaardere aansluiting willen. Een zwaardere aansluiting kan bijvoorbeeld nodig voor het verbouwen of verduurzamen van een woning, zoals met zonnepanelen of een warmtepomp. Daarnaast geldt in een groot deel van de provincie per 1 juli een tijdelijke aansluitstop, waardoor nieuwe of zwaardere aansluitingen in dat gebied tijdelijk helemaal niet meer mogelijk zijn.